|
|
 |
 |
 |
 |
 |
Radoniów powstał w bezpośrednim sąsiedztwie
bardziej uczęszczanych dróg handlowych i był zamieszkany w
czasach
przedhistorycznych co wskazują ślady osadnictwa
sprzed XIII w. W obecnie nam znanych dokumentach „pisanych”
wymieniony
jest w1307r. kiedy to okoliczne wsie i lasy
zostały przekazane klasztorowi z Lubomierza (Libenthal) na ponad
500 lat przez
synów Jutty von Libenthal, do których wcześniej
należała. W 1313 r. wieś nazywała się Ottendorf.
W listopadzie 1399 r. pod Radoniowem zarządca
zamku Gryf (1396 – 1399) burgrabia Wolf Romke trudniący się
rozbojem
napadł ze swoim oddziałem na podstawionych kupców
jadących ze słabą eskortą z Gryfowa do Jeleniej Góry. W
okolicach
zamku po zaciętej walce został ujęty przez
mieszczan gryfowskich. Na taki plan wpadł burmistrz Gryfowa
Henstchil Harte.
A zgodę na to wydał ówczesny właściciel zamku
Benesz z Choustnik (naczelnik prowincji z ramienia króla
czeskiego
Wacława IV, starosta księstwa świdnicko -
jaworskiego 1387-1403) rezydujący w Świdnicy. Po schwytaniu
rabusia nowym
zarządcą zamku Gryf zostaje Hans Czambora, który
w październiku 1399 r. z rozkazu starosty nadzoruje ścięcie
głowy Wolfowi
Romke i zakopanie jego ciała na drodze do zamku.
W XV w. Radoniów bardzo ucierpiał z powodu wojen husyckich. W
1426 r.
husyci napadli na klasztor w Lubomierzu, który
spalili i zburzyli nie oszczędzając przy okazji samego miasta
jak również
Radoniowa i okolicznych wsi. W 1511 r. Urlik
Schoff właściciel zamku Gryf sprzedaje część gruntów w
Radoniowie, Młyńsku,
Chmieleniu i Rębiszowie.
W latach 1612-1613 panuje zaraza,
która zdziesiątkowała mieszkańców.
Szwedzi w Radoniowie
Szwedzka armia pod dowództwem
grafa Mansfelda stała od 2 do 16 marca 1620 r. na linii Lwówek -
Mirsk doszczętnie
rabując wszystkie miejscowości.
Podczas wojny 30-letniej kolejne armie rabują i plądrują
Radoniów. Taka sytuacja trwała
aż do 1635 roku.
W 1668r. wieś nosi nazwę
Ottendorf, która utrzymuje się do 1945 roku.
W 1748 roku bardzo duże
spustoszenie powoduje oberwanie chmury. W 1765r. jej wartość
szacowano na blisko
5 000 talarów, mieszkało w niej
22 kmieci, 16 zagrodników, 80 chałupników, 7 rzemieślników i 3
wolnych ludzi. W 1786r.
istniał kościół katolicki, szkoła
i młyn wodny (usytuowany był na Młyńskiej Strudze i należał do
zamku Gryf w Proszówce).
W 1797 roku we wsi panowała
zaraza, dla upamiętnienia tych wydarzeń mieszkańcy, obok
kościoła postawili kapliczkę
morową.
Żołnierze Napoleona w
Radoniowie.
12 lutego 1808 roku 59 regiment
piechoty pod dowództwem kapitana Willarda przemaszerował z
Mirska przez Radoniów do
Lubomierza. W 1810r. po kasacie
dóbr kościelnych Radoniów przestał być wsią należącą do
klasztoru i przeszedł
pod królewski urząd dzierżaw. W
1813 roku pomiędzy Radoniowem, Krzewiem Wielkim i Oleszną
Podgórską zaczęto
budowę
potężnego obozu wojskowego. W krótkim czasie powstało setki
drewnianych baraków dla żołnierzy
i oficerów. Na mieszkańców okolicznych wsi
spadł
obowiązek
zaopatrzenia całego obozu
(prowiant, pasza dla koni, itp.).
W 1825r. we wsi były 122 domy, w
których mieszkało 549 osób,
szkołaposiadała swojego
nauczyciela, wymienia się królewski drogowy posterunek celny.
W 1840r. młyn wodny posiada już
dwa koła, we wsi znajdują się dwie gospody,
wśród mieszkańców wymienia się
460 prządków (był to szczyt tkactwa chałupniczego w Radoniowie),
14 rzemieślników i 10
domokrążców. W tym okresie mieszkańców było najwięcej w historii
Radoniowa - w 124 domach
mieszkało
604 osoby! Nabożeństwa w kościele
odbywały się w każdą niedziele i święta. Po upadku tkactwa
chałupniczego zaczyna
się powolny okres wyludniania
wsi, która nigdy nie odzyskała tak świetnej koniunktury. W 1865
r. przeprowadzono linię
kolejową (ale nigdy nie
wybudowano stacji kolejowej) i zmodernizowano szosę. W latach
1881 – 84 wybudowano kościół.
Po I wojnie światowej koło
kościoła powstaje obelisk upamiętniający mieszkańców wioski,
którzy nie powrócili z wojny.
Sytuacja Niemców pod koniec II
wojny światowej.
Do
stycznia 1945 roku we wsi panował względny spokój, gdyż
większość mężczyzn przebywała w na wojnie. Niepokój narastał
wraz ze
zbliżającym się frontem. 20 stycznia 1945 roku został wydany
rozkaz dowództwa niemieckiego o ewakuacji ludności
powiatu
Lwóweckiego. Masowe ucieczki i wycofujące się wojska niemieckie
i zbliżająca się armia radziecka wprowadziła zamęt
i strach wśród mieszkańców. W
drugiej połowie lutego front zatrzymał się na wysokości Lwówka
Śl. I dopiero ok. 15 kwietnia
przesunął się w rejon
Lubomierza w tym czasie sekretarz powiatowy NSDAP organizuje
wiec iż zapewnia uciekinierów ze
Lwówka Śl. i okolic, że wkrótce
nastąpi koniec wojny. Dopiero po kapitulacji III Rzeszy, 31
Armia I Frontu Ukraińskiego
przesunęła się w kierunku
Świeradowa.
W 1945 roku przyjeżdżają pierwsi osadnicy wojskowi wraz z
rodzinami. Są to trzy
rodziny: Szafranów, Szerszeniuków i
Kopczyków z kresów wschodnich (pow. Stanisławów).
W maju 1945
roku zaczynają działalność polskie władze, najpierw w Jeleniej
Górze
a w czerwcu w powiecie Lwóweckim.
Sytuacja jest trudna w okolicy grasują odziały własowców i
resztki oddziałów
niemieckich.
W 1945 roku pierwszym
polskim sołtysem zostaje por. Tadeusz Serwatka.
Podczas II wojny światowej wieś
ominęły wszelkie działania wojenne i nie zniszczona przechodzi w
ręce polskich osadników.
Sytuacja taka trwa do 1947r.
kiedy to Niemcy muszą opuścić dotychczasowe domy, z powodu
przesunięcia granic.
W 1945 roku
wieś nazywa się Antonowo. Obok siebie w tych samych domach
mieszkają niemieckie i polskie rodziny.
Po piątym listopada 1945 roku
przybywa na parafię Lubomierz ks.
Bernard Pyclik. Co 2 tygodnie w niedzielę odprawia mszę w
Radoniowskim kościele.
Wcześniej
mszę odprawiali niemieccy duchowni ks. Hausdorf i wikariusz ks.
Herc. Msze w owym czasie były odprawiane
po łacinie.
W 1947r. wieś
zmienia nazwę na Radoniów.
W 1950 roku
Odbywa się pierwszy ślub polskiej młodej pary udzielony przez
ks. Bernarda Pyclika. Związek małżeński
zawarli Franciszka Leśniowska i
Kazimierz Bilski. W 1951 roku odbywa się pierwszy polski chrzest
Władysławy Bilskiej.
Kopalnia uranu
W 1952r. na zboczach góry Głębiec
odkryto złoża smółki uranowej. W 1953 roku zbudowano kopalnię.
Z chwilą
uruchomienia kopalni woda w studniach w wyniku prowadzenia robót
górniczych opadła i przestała nadawać do
spożycia. Kopalnia płaciła
mieszkańcom ekwiwalent pieniężny za szkody, pod koniec lat
60-tych wybudowała wodociąg.
W ramach szkód po kopalnianych
mieszkańcy Radoniowa mieli wodę z rurociągu jako jedyna wioska w
gminie Lubomierz.
Co ciekawsze,
woda była za darmo, mieszkańcy za
nią nie płacili a władze kopalni przestały wypłacać ekwiwalent
pieniężny dla rolników.
1954 r.
parafię Lubomierz a tym samym Radoniów ,zmuszony przez U.B.
opuszcza ks. Bernard Pyclik. Zostaje przeniesiony
do Mrozowa.
Ks. Karol Wojtyła w
Radoniowie.
2.09.1956 r. w niedzielę po mszy
św. w Lubomierzu rowerem do wsi przyjechał Ks. Karol Wojtyła.
Razem z księdzem byli również jego
przyjaciele: Janina i Jerzy Janik, Antonina Kowalska i Stanisław
Rybicki.
Ich przyjazd był prawie niezauważony
ponieważ ksiądz był ubrany po cywilnemu i sprawiali wrażenie
grupy studentów.
Z Radoniowa udali się przez Proszówkę i
Mirsk do Świeradowa Zdroju .
W latach '70 obok wsi zaczęto budować
gazociąg. Ówczesne władze zrobiły referendum
"czy mieszkańcy chcą przyłączenia gazu do
budynków mieszkalnych".
Tylko trzy rodziny odpowiedziały: "Tak".
Wobec czego nie wybudowano przyłącza do wsi.
Również w latach '70
przeprowadzono remont kościoła.
1995 r. - zostaje
zlikwidowana po kilkuset latach działalności szkoła w Radoniowie
(zostało przedszkole).
1997 r. - zostaje
oddany do użytku nowy wodociąg. -wykonano przyłącze wody na
cmentarzu
2002 r. styczeń
- zamieć śnieżna
2002 r. -
zostaje powołana drużyna piłkarska "Radar - Radoniów
2003r. -w wyniku
zwarcia instalacji elektrycznej spłonęła świetlica OSP.
Nadpaleniu uległ strop i dach.
2004 r. -została
wykonana dokumentacja rekultywacji terenów po kopalni uranu.
Projekt rekultywacji wykonali pracownicy
Politechniki Wrocławskiej (Koszela
J. Grabas K. Koszela M. i E. Strużyk ).
Koszty ( 35.380 zł. ) w całości zostały
pokryte przez Wojewódzki Fundusz Ochrony
Środowiska i Powiatowy Fundusz
Ochrony Środowiska w formie dotacji.
2003 - 2005r. -
budowa obwodnicy drogi krajowej nr 30 tzw. obwodnicy
Radoniowa . Inwestor – Generalna
Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad.
2004 r. -
została opracowana „ koncepcja rozwiązania gospodarki
wodno-ściekowej „ .Przewiduje ona budowę
kanalizacji między innymi w
Radoniowie, Chmieleniu, Popielówku i Pasieczniku
o długości 13.503 m.
Wartość inwestycji oszacowano na 6.400.000 zł.
|
 |
|
Kopiowanie,
rozpowszechnianie,
przedruk i publikacja w jakiejkolwiek formie
(również elektronicznej) do celów komercyjnych
i
prywatnych, bez zgody autora zabronione.
Copyright
© 2009
|
|
|
 |
|
 |
 |
|
| |
|
Radoniów, Radoniow, radniow.pl,
Antonowo, Ottendofr, villa ottonis, dożynki w Radoniowie, dzień sąsiada,
kopalnia uranu, r1, kościół podwyższenia krzyża świętego, radoniowa, Krystian,
Andrzej, Sękowski, Sękowscy, Grabas, Płotycz Mała, Z podolskiej Płotyczy na
zachód polski, Władysława Bilska-Homa, Adam Kazimierz, książka, rowerowy szlak,
papieski, ks. Szymon Bajak,
sekowski1207@interia.pl, elektrownie
wiatrowe w radoniowie, wiatraki, zimowisko, ferie zimowe, dzień babci i dziadka,
dzień kobiet, stowarzyszenie wiemy czego chcemy, Henryka socha- zawadzka,
szkolenie, biskup, wizyta kanoniczna, budowa świetlicy, świetlica, przetarg,
gmina Lubomierz, Głębiec, Proszówka, młyńsko, kościół, kaplica w młyńsku,
gajówce, gajówka, Chmieleń, chmieleniu, obwodnica, libenthal, mord w płotyczy,
pomordowanych, Karol Wojtyła, Jan Paweł ii, radar Radoniów, szkoła, pierwszy
sołtys Tadeusz serwatka, ks. bernard pyclik, kapliczki, domy szachulcowe,
zdjęcie lotnicze terenu kopalni „Radoniów”,
ściśle tajne, cmentarz, rozkład jazdy PKS, autobusów |